Ο Υπερίωνας στη μυθολογία

Ο Υπερίωνας ήταν ένας Τιτάνας στην Ελληνική μυθολογία. Ίσως είναι πιο γνωστός εκεί για το ρόλο του ως πατέρας, γιατί είχε τρεις ένδοξους –και φωτισμένους - απογόνους. Ας κάνουμε λοιπόν μια πιο λεπτομερή έρευνα για αυτό τον αξιόλογο Τιτάνα για να κατανοήσουμε καλύτερα τον τρόπο με τον οποίο συνεισέφερε στους επιβλητικούς μύθους της Αρχαίας Ελλάδας.

 Μια από τις καλύτερες πηγές πληροφόρησής μας για τη μυθολογία είναι ο Έλληνας ποιητής Ησίοδος, και πιο συγκεκριμένα τα ποιήματα του Ησιόδου που περιλαμβάνουν τη Θεογονία, Έργα και Ημέρες και την Ασπίδα. Το καθένα από αυτά αποκαλύπτει πολλά στοιχεία για τις μορφές της μυθολογίας που τόσο απασχόλησαν τη φαντασία των Ελλήνων συγγραφέων, ποιητών και καλλιτεχνών. Επιπλέον, o Ησίοδος μας έχει αφήσει στη Θεογονία του ένα αξιόλογο αρχείο από τη μυθική γέννηση πολλών Ελληνικών θεών και θεοτήτων. Γι' αυτό και καταφεύγουμε εκεί ψάχνοντας τις ιστορίες του Υπερίωνα. Σύμφωνα με τον Ησίοδο, ο Υπερίωνας ήταν γιος δύο σημαντικών θεϊκών υπάρξεων. Οι πανίσχυρες αυτές θεότητες ονομάζονταν Γαία και Ουρανός και αντιπροσώπευαν τη Γη και τον Ουρανό. Η γη και ο Ουρανός είχαν πολλά παιδιά μαζί, και ο ποιητής Ησίοδος δείχνει να ευχαριστιέται απαριθμώντας τα ονόματα κάθε γιου και κόρης στη Θεογονία του.

Ακολουθεί ένα σχετικό απόσπασμα από αυτό το έργο:

« Αλλά μετά αυτή (η Γαία) ζευγάρωσε με τον Ουρανό για να φέρει στον κόσμο τον βαθιά στροβιλιζόμενο Ωκεανό, Κοίο και Κρείο, Υπερίωνα και Ιαπετό, Θεία και Ρέα, Θέμιδα και Μνημοσύνη, καθώς και τον χρυσοστολισμένο Φοίβο και τον αξιαγάπητο Τηθύ.» Πιο κάτω στο ποίημα, ο Ησίοδος αναφέρει ότι οι Τιτάνες Υπερίωνας και Θεία ενώθηκαν και έφεραν στον κόσμο τρεις θαυμαστές μυθικές θεότητες, οι οποίες ήταν: Ηώς, Σελήνη και Ήλιος.

Ο Ήλιος στην ελληνική μυθολογία

Ο Ήλιος αποτελούσε θεότητα στην ελληνική μυθολογία. Τον φαντάζονταν να ιππεύει ένα άρμα που το έσερναν άλογα διασχίζοντας τον ουρανό, φέρνοντας φως στη γη. Το ταξίδι του Ηλίου ξεκινούσε, όπως ήταν φυσικό, από την Ανατολή και τελείωνε στη Δύση, όπου ο Ήλιος ολοκλήρωνε τους καθημερινούς του κύκλους κι επέστρεφε πίσω στο παλάτι του στην ανατολή, σε ένα χρυσό δοχείο. Λεπτομέρειες αυτής της επιβλητικής περιγραφής του ρόλου του Ηλίου ως θεότητα παρουσιάζονται στους μύθους, τη λογοτεχνία, την ποίηση και την τέχνη. Σύμφωνα με τον Έλληνα ποιητή Ησίοδο, ο Ήλιος ήταν ο γιος των δύο Τιτάνων – Θείας και Υπερίωνα. Στη Θεογονία του , επομένως, και ο Ήλιος με την Ηώ (θεότητα της αυγής) και τη Σελήνη (θεότητα του φεγγαριού) ήταν αδέρφια. Αξίζει να σημειωθεί ότι η θεότητα της αυγής Ηώ ξεκινούσε την ημέρα, ενώ ακολουθούσε αμέσως ο αδερφός της, ο Ήλιος.

Η Σελήνη στην Ελληνική Μυθολογία

Η Σελήνη ήταν η ελληνική θεότητα του φεγγαριού. Σύμφωνα με τον ποιητή Ησίοδο, ήταν η κόρη των Τιτάνων Θείας και Υπερίωνα, αδελφή με τον Ήλιο και την Ηώ. Κάποιες άλλες αρχαίες πηγές όμως την θέλουν κόρη του Πάλλα και της Ευρυφάεσσας. Ανεξάρτητα από την καταγωγή της, η Σελήνη ήταν η προσωποποίηση του φεγγαριού και αποτελούσε θεότητα με μεγάλη επιρροή. Ένας από τους πιο γνωστούς μύθους αναφέρεται στον όμορφο Ενδυμίωνα. Η θεότητα της Σελήνης ερωτεύτηκε αυτό το θνητό και η σχέση τους κατέληξε στη γέννηση πενήντα κοριτσιών. Αλίμονο, όμως, ο Ενδυμίωνας ήταν άνθρωπος και επομένως ήταν επιρρεπής στη γήρανση και τελικά στο θάνατο. Η Σελήνη δε μπορούσε να αντέξει στη σκέψη αυτής της σκληρής μοίρας. Σύμφωνα με μια εκδοχή αυτού του μύθου, εξασφάλισε την αιώνια νεότητα του Ενδυμίωνα κάνοντάς του μάγια για να κοιμάται παντοτινά. Με αυτό τον τρόπο, ο Ενδυμίωνας θα ζούσε μέσα στον ύπνο του για πάντα στο πέρασμα του χρόνου. Αξίζει επίσης να σημειωθεί ότι κάποιοι Κλασσικοί συγγραφείς ταύτισαν τη Σελήνη με τη θεότητα Άρτεμη από την Ολυμπία. (Όντως με τον καιρό η Άρτεμη αναγνωριζόταν ολοένα και περισσότερο ως η θεότητα της σελήνης ιδίω δικαιώματι.) Η Σελήνη ήταν πολύ σημαντική στους αρχαίους Έλληνες και έτσι ενέπνευσε τον Ομηρικό Ύμνο. Ο Ύμνος προς τη Σελήνη περιγράφει την ομορφιά και τη δύναμη της θεότητας.